TOURSPECIAL: Vizier op het geel
Op zaterdag 5 juli start de Tour de France in Lille. Met Tadej Poga?ar als topfavoriet en Jonas Vingegaard in het Nederlandse kamp van Visma | Lease a Bike als grote uitdager. Drie weken lang zullen de Tour-renners het sportnieuws domineren. Nummer 1 kijkt met de vaste medewerkers Raymond Kerckhofs en Tonny Strouken terug op het rijke verleden van de Tour.
Fotografie RAYMOND KERCKHOFFS en TONNY STROUKEN
Tonny Strouken was jarenlang dé Nederlandse fotograaf in de Ronde van Frankrijk. Zo maakte hij unieke foto’s van de eerste Nederlandse Tour de France-zege van Jan Janssen in 1968, maar maakte hij ook de hele loopbaan mee van de inmiddels tachtigjarige Eddy Merckx mee.
Raymond Kerckhoffs kennen we als dé Nederlandse wielerjournalist die dit jaar voor de zesendertigste keer bij de Tour de France aanwezig is. Maar naast de pen heeft hij ook altijd zijn fotocamera in de aanslag. Door de jaren heen maakte hij ook bijzondere foto’s in de Tour. Hierbij hun verhaal achter bijzondere Tour-foto’s.
LAURENT FIGNON GENIET VAN ZIJN GEEL
Raymond Kerckhoffs: ‘Deze foto is gemaakt op de Col du Granier. Omdat ik vrijwel altijd vanaf de straat - dus niet op een motor - mijn foto’s maak, probeer ik een mooie plek te vinden. Je moet de koerslijnen hoe de renners over het wegdek rijden voorstellen zodat je een idee krijgt hoe de renners op de foto komen te staan.
Ik koos voor deze plek in een kwart bocht omdat je hier een grote kans hebt dat de eerste renners achter elkaar zichtbaar zijn. De autofocus was in die jaren nog niet snel genoeg, waardoor je met de hand moest scherpstellen. Er reden destijds nog veel meer motards en die reden veel dichter op de renners. Hierdoor duiken de renners vrij laat voor me op en dan is scherpstellen niet zo eenvoudig. Natuurlijk is het een geluk dat Fignon in de gele trui voorop rijdt en hier uiteindelijk de eerste vijf renners uit de einduitslag van de Tour van 1989 van voren zitten. Alleen wisselde het geel op de slotdag nog van schouders...’
TOUR-WINNAARS OP HET STRAND
Raymond Kerckhoffs: ‘Van 2002 tot en met 2014 vond op het grootste eiland van de Antillen de Amstel Curaçao Race plaats. Naast Leo van Vliet was ik organisator van dit zonovergoten wielerfestijn. Het gaf me de mogelijkheid om topwielrenners op een andere manier in een relaxte setting te leren kennen.
Vele toppers, zoals Alberto Contador, Chris Froome, Tom Boonen, de gebroeders Schleck en Mark Cavendish, vierden in het populaire Lions Dive & Beach Resort hun vakantie. In 2013 deden we een editie waarbij we een aantal oud-winnaars van de Tour de France uitnodigden. Voor een grote reportage in De Telegraaf vroegen we hen hun originele gele truien mee te nemen. Het was een prachtig en uniek gezicht om Bernard Hinault, Pedro Delgado, Jan Janssen en Joop Zoetemelk op het strand met deze trui aan te zien. En zelf konden ze er ook om lachen.’
VLIEGENDE PIRAAT MARCO PANTANI
Raymond Kerckhoffs: ‘In die jaren was l’Alpe d’Huez een hoogtijdag voor mij. Vanaf de start van deze etappe in 1995 reden we redelijk op tijd naar de Nederlandse alp. Vervolgens liep ik naar beneden naar het gedeelte waar geen hekken stonden en je de sfeer met het vele publiek kon vastleggen. Die dag vloog Marco Pantani omhoog.
Het was duidelijk dat niemand anders dan Il Pirata zijn naam in de bochten van l’Alpe d’Huez zou bijschrijven. Ik zag mensen met een Italiaanse vlag die de foto compleet konden maken. En juist dat Pantani hier zo uit de bocht komt, waardoor je diepte in het beeld krijgt, maakt de foto compleet. Het overlijden van Pantani in februari 2004 was een enorme klap voor de wielersport. Ik zat op dat moment in de Ruta del Sol en zag het verdriet bij zijn collegae. Al had ik achteraf spijt dat ik in Spanje ben gebleven en niet naar Cesenatico ben gevlogen om de begrafenis van hem te bezoeken. Journalistiek en menselijk een foute keuze.’
DE ELEGANTIE VAN MIGUEL INDURAIN
Raymond Kerckhoffs: ‘In die jaren was l’Alpe d’Huez een hoogtijdag voor mij. Vanaf de start van deze etappe in 1995 reden we redelijk op tijd naar de Nederlandse alp. Vervolgens liep ik naar beneden naar het gedeelte waar geen hekken stonden en je de sfeer met het vele publiek kon vastleggen. Die dag vloog Marco Pantani omhoog.
Het was duidelijk dat niemand anders dan Il Pirata zijn naam in de bochten van l’Alpe d’Huez zou bijschrijven. Ik zag mensen met een Italiaanse vlag die de foto compleet konden maken. En juist dat Pantani hier zo uit de bocht komt, waardoor je diepte in het beeld krijgt, maakt de foto compleet. Het overlijden van Pantani in februari 2004 was een enorme klap voor de wielersport. Ik zat op dat moment in de Ruta del Sol en zag het verdriet bij zijn collegae. Al had ik achteraf spijt dat ik in Spanje ben gebleven en niet naar Cesenatico ben gevlogen om de begrafenis van hem te bezoeken. Journalistiek en menselijk een foute keuze.’
TOM DUMOULIN OP WEG NAAR ZIJN SKIOORD
Raymond Kerckhoffs: ‘Van 2002 tot en met 2014 vond op het grootste eiland van de Antillen de Amstel Curaçao Race plaats. Naast Leo van Vliet was ik organisator van dit zonovergoten wielerfestijn. Het gaf me de mogelijkheid om topwielrenners op een andere manier in een relaxte setting te leren kennen.
Vele toppers, zoals Alberto Contador, Chris Froome, Tom Boonen, de gebroeders Schleck en Mark Cavendish, vierden in het populaire Lions Dive & Beach Resort hun vakantie. In 2013 deden we een editie waarbij we een aantal oud-winnaars van de Tour de France uitnodigden. Voor een grote reportage in De Telegraaf vroegen we hen hun originele gele truien mee te nemen. Het was een prachtig en uniek gezicht om Bernard Hinault, Pedro Delgado, Jan Janssen en Joop Zoetemelk op het strand met deze trui aan te zien. En zelf konden ze er ook om lachen.’
BJARNE RIIS DOORBREEKT EEN HEGEMONIE
Raymond Kerckhoffs: ‘In 1996 ging ik voor het eerst voor De Telegraaf naar de Tour de France. Het tweede deel moest ik in mijn eentje doen, omdat collega Bert Schaap al naar de Olympische Spelen in Atlanta vertrok.
Het zou toch een saaie Tour worden met Miguel Indurain, zo werd er gezegd. Het verliep anders, want aan het tijdperk-Indurain kwam onverwachts en heel abrupt een einde, waardoor het een spectaculaire ronde werd. Elke dag vulde ik in mijn eentje minimaal een broadsheet krantenpagina. Veel tijd om te fotograferen was er niet meer. Hier kon ik nog een keer afsteken richting de finish en met een 300 millimeter telelens de eerste groep fotograferen. Met tweede van links Jan Ullrich, in het geel Bjarne Riis en in de bolletjestrui Richard Virenque. Indurain is dan al niet meer te zien.’
THUIS BIJ LANCE EN SHERYL
Raymond Kerckhoffs: ‘Na zijn zevende Tour de France-zege beëindigde Lance Armstrong zijn loopbaan. Ik kreeg de mogelijkheid om The Boss eind dat jaar - 2005 - te interviewen in zijn woonplaats Austin. Ik moest me melden in het Four Seasons Hotel en dacht dat het interview daar zou plaatsvinden.
Ik werd in het hotel echter opgehaald door zijn woordvoerder Mark Higgins. Tot mijn grote verbazing reden we later een woonwijk in en stopten we bij een enorme villa. Het was duidelijk dat het interview bij Lance thuis zou plaatsvinden. Eenmaal binnen wachtte een nieuwe verrassing, want zijn toenmalige vriendin Sheryl Crow was ook aanwezig. Na het interview vroeg ik of ik een foto van het tweetal op de bank kon maken. Ik had destijds alleen een compactcamera bij me, waardoor ik een beetje stuntelig een foto maakte van op dat moment twee grootheden in de internationale showbusiness- en sportwereld.’
PRIMOŽ ROGLI? EN TADEJ POGA?AR, EENZAAM IN DE ALPEN
Raymond Kerckhoffs: ‘De corona-editie van de Tour de France in 2020 in september is een van de meest bijzondere rondes uit de rijke geschiedenis van La Grande Boucle geweest. De afstand tot de renners. De afgesloten paddocks. De verplichte mondmaskers.
En geen of nauwelijks publiek langs het parcours. De Montée du Plateau des Glières is een bijzondere klim die dat jaar het decor van de laatste bergrit tekende. Na de top van de klim volgen nog enkele kilometers over een gravelweg over het hoge plateau, waar in de Tweede Wereldoorlog een zware veldslag tussen het Duitse leger en het Franse verzet plaatsvond. Die dag was er slechts een handjevol mensen en kon je rustig een mooie plek in het berglandschap langs de weg uitzoeken om de renners vast te leggen. Dat juist hier de strijd tussen de Slovenen Primož Rogli? en Tadej Poga?ar losbarstte, maakt de foto mooi. En natuurlijk is het altijd een geluk wanneer de geletruidrager net op kop rijdt.’
JONAS VINGEGAARD BOVEN DE TWEEDUIZEND METER
Raymond Kerckhoffs: ‘De Col de la Loze is het hoogste fietspad van Europa. Een verschrikkelijke klim van 21,5 kilometer naar 2304 meter hoogte met een maximaal stijgingspercentage van 20,9 procent.
Vooraf wist iedereen al dat dit de klim van Jonas Vingegaard moest worden. Als man van de lange adem was dit de kans om zich van Tadej Poga?ar te ontdoen. Net zoals hij dat een jaar eerder in 2022 op de Col du Granon had gedaan. In het begin van de klim, waar deze foto is genomen, nestelt hij zich nog in het wiel van de geletruidrager, maar dat wiel kan hij richting de top niet meer houden. Hij verliest die dag 5’35 en zegt onderweg in de communicatie de legendarische woorden “I’m gone”.’
