Als lid van het Europees Parlement zet Limburgs volksvertegenwoordiger Ria Oomen zich al twintig jaar lang met hart en ziel in voor ons land. Daar wil de charmante politica uit Maasbracht nog dolgraag een nieuwe termijn van vijf jaar aan vastknopen. Het lot van de langstzittende Nederlandse Europarlementariër ooit ligt in handen van de kiezers. Op donderdag 4 juni wachten immers de Europese verkiezingen. De gedreven Ria Oomen (58), gespecialiseerd in complexe zaken zoals de Turkse toetreding, de relatie met Rusland en de EU-chemiewet, heeft het volste vertrouwen in haar herverkiezing. ‘Ik heb jarenlang gezaaid. Ik hoop nu met succes te kunnen oogsten’.
U bent sinds 1999 Europarlementariër en daarmee de langstzittende Nederlandse volksvertegenwoordiger in het Europees parlement. Wat drijft u om voor een nieuwe termijn te gaan?
Ria Oomen: ‘CDA Limburg vond dat ik me opnieuw kandidaat moest stellen. Ik zag het wel zitten er nog een termijn aan vast te plakken. Ik wil doorgaan juist omdat Europa zo ontzettend belangrijk is voor onze provincie. Ik kan nog iets bewerkstelligen en heb nog veel energie. Ik wil dit werk graag nog vijf jaar voortzetten. Zo hebben we het ook afgesproken. Daarna houd ik ermee op en ga alleen nog vrijwilligerswerk doen.’
Maar u bent door de landelijke partijtop op de 25e en laatste plaats op de kieslijst gezet. Een onverkiesbare positie. Voorkeurstemmen moeten u derhalve redden?
‘In België is de laatste plaats zelfs een ereplaats. Het CDA Nederland heeft het niet gewaagd me niet op de lijst te zetten. Dat heeft niets met functioneren te maken, maar met interne richtlijnen. Daarin staat vermeld dat je maximaal drie termijnen mag dienen. Maar CDA Limburg vindt dat die richtlijn verouderd en ouderwets is en niks te maken heeft met de relatie kiezer-gekozene. CDA Limburg heeft me daarom heel bewust als nummer één van onze provincie naar voren geschoven. Daarna ontstond de discussie in de landelijke partij op welke plaats ik gezet zou worden. Limburg heeft vervolgens de laatste voorgesteld, omdat dan de kiezer het echt voor het zeggen heeft. Ik zal minstens hetzelfde aantal voorkeurstemmen nodig hebben als bij de vorige verkiezingen. Ik kan er deze keer zelfs meer krijgen, want ik heb weer vijf jaar langer kunnen zaaien. De oogst moet deze keer derhalve groter kunnen zijn.’
Speciaal voor de verkiezingen heeft u zelfs een campagnehuis in Echt ingericht en honderd campagnevoerders aangetrokken. Het is u blijkbaar heel wat waard herkozen te worden. Dient u ook privé diep in de buidel te tasten?
‘Je probeert de campagne zo goedkoop mogelijk te voeren. Sowieso betaal je als volksvertegenwoordiger een bepaald bedrag aan de partij. Bovendien wordt door de partij een ledenactie gehouden om de verkiezingscampagne financieel te ondersteunen. En we krijgen een beetje geld van het landelijke CDA. Daarnaast moet ikzelf inderdaad een duit in het zakje doen. Een democratie mag je ook iets waard zijn. Maar we letten op de kleintjes. We beperken de tv-reclame. We zoeken de mensen zo veel mogelijk op door bijvoorbeeld markten te bezoeken. Als volksvertegenwoordiger moet je in de eerste plaats naar mensen luisteren. Dus moet je dicht bij hen staan.’
Waar haalt u die drive en energie vandaan? Heeft u nog wel een privéleven?
‘Mijn werk vind ik fantastisch. Volksvertegenwoordiger kun je alleen zijn als je van mensen houdt en positief in het leven staat. Ook moet je het leuk vinden hard te werken. Gelukkig ben ik geboren met veel energie. Mijn moeder van vierentachtig is nog steeds enorm energiek. Het zal dus wel in de genen zitten. Van de andere kant heb ik net een heel moeilijke periode achter de rug. Drie maanden geleden is mijn man overleden nadat tijdens onze vakantie plotseling bleek dat hij ernstig ziek was. Steph stond het laatste halve jaar centraal. Nu ik het erover heb, krijg ik het weer even moeilijk, maar gelukkig gaat het inmiddels een stuk beter met me. Werken helpt nu, maar het heelt de pijn zeker nog niet. Dankzij de steun van familie en vrienden kan ik er weer tegenaan gaan.’
U moet wel heel veel voldoening uit uw werk halen?
‘De grootste voldoening haal ik uit het oplossen van problemen van mensen of groepen. Dat vooral is mijn drijfveer. Zoals de pendelaars bijvoorbeeld. Veel Nederlandse militairen werken net over de grens. Uit de nieuwe zorgverzekering blijkt vervolgens dat het keuzerecht van grensarbeiders om in een ander land naar bijvoorbeeld de dokter te gaan, verdwenen is. Het is dan mijn grootste voldoening als de minister van Volksgezondheid in een brief aan de Tweede Kamer schrijft, dat die regel met een wetswijziging veranderd moet worden, maar dat de snelste oplossing is als het voorstel van Ria Oomen uit het Europees Parlement wordt aangenomen. Dan heb ik voor die groep wél iets betekend.’
Resteert er nog tijd voor hobby’s?
‘Koken doe ik heel graag, maar daar kom ik nu even niet aan toe. Mijn allergrootste hobby is lezen. Kranten en tijdschriften lees ik omdat ik bij moet blijven, maar boeken verslind ik omdat ik ze zo ontzettend graag lees. Liefst ergens waar het lekker warm is, liggend onder een grote boom. Heerlijk. Sport? Af en toe golf ik wel eens. Met fietsen en fitness houd ik mijn conditie op peil, maar dat is er de laatste maanden allemaal bij ingeschoten. Na de campagne komt dat wel weer.’
Wie is uw grote voorbeeld?
‘Nelson Mandela. Voor hem heb ik het meeste respect. Als voorzitter van de Europese waarnemers die erop moesten toezien of de verkiezingen in Zuid-Afrika vrij en eerlijk verliepen, heb ik Nelson Mandela toen en daarna een paar keer ontmoet. Dat die man, ondanks alles wat hij heeft meegemaakt in zijn land, voor tweehonderd procent voor iedere Zuid-Afrikaan gaat, vind ik bewonderenswaardig. Vooral dáárom is hij mijn grote voorbeeld.’
Nu u zo lang in de politiek zit, wordt het dan niet een beetje saai en eentonig?
‘Helemaal niet. Je bent elke dag met andere zaken bezig, ontmoet telkens nieuwe mensen. Ik was tien jaar lang vicevoorzitter van de CDA-fractie, was vicevoorzitter van de milieucommissie, voorzitter van de Zuid-Afrika-delegatie, coördinator sociale werkgelegenheid. Telkens stond ik voor nieuwe uitdagingen. Op dit moment hebben we Europa zo ontzettend hard nodig. Zonder euro was Nederland nu een tweede IJsland. Als we de economische politiek niet op Europees vlak zouden coördineren, dan ging een land als Duitsland zijn eigen industrie beschermen. Het zal je gebeuren. Tachtig procent van onze Limburgse export gaat naar Duitsland. Zonder Europa ging het ons heel slecht. Dan hadden onze boeren en tuinders geen afzet meer en hetzelfde gold dan voor onze industrie. Duitsland, Frankrijk en Italië zouden zich protectionistisch opstellen. Waar gingen wij dan heen met alles? We leven van het Europese buitenland. We moeten terug naar de sociaal georiënteerde markteconomie. De waarde van aandelen bepaalt de markt niet, wél de mensen en de middelen. En niet omgekeerd.’
De EU heeft inmiddels 27 lidstaten en de regelgeving betreft 500 miljoen mensen. Is er nog plaats voor uitbreiding en hoe ziet de toekomst van Europa eruit?
‘Allereerst moet het verdrag van Lissabon goedgekeurd worden. Dan kunnen we energiepolitiek gaan voeren en ons onafhankelijk van Rusland en een aantal zeer onrustige staten in het Midden-Oosten maken. Bovendien dienen we één stem te vormen ten aanzien van asiel- en emigratiebeleid, sociaaleconomisch beleid en wat politie en justitie betreft. Er is nog heel veel werk voor Europa aan de winkel. En wat mij betreft dient uitbreiding van de Europese Unie even een halt toegeroepen te worden.’
Hoe belangrijk is uw rol als verbindingsvrouw en lobbyiste voor Limburg?
‘We moeten het met zijn allen doen. Limburg, de meest Europese provincie van Nederland, moet binnen de EU een aanspreekpunt hebben. Iemand waarbij men altijd terecht kan en tegen wie men kan zeggen: we hebben je nu nodig voor ons probleem. Ria Oomen lost het zelf dan wel niet op, maar bemiddelt wel en verbindt de betreffende mensen. Als een tussenschakel. Zo zet ik me nu in voor de Europese erkenning van Limburg als proefregio voor de grensoverschrijdende zorg. Dit werk heb ik altijd graag gedaan en die rol wil ik dolgraag blijven vervullen.’
Houdt u er rekening mee dat u ook wel eens niet herkozen kan worden?
‘Helemaal niet. Ik hoop dat alles wat ik de afgelopen jaren gezaaid heb op goede grond is gevallen en dat ik ook op 4 juni genoeg kan oogsten. Dat vertrouwen heb ik. Yes.’